President Musharraf treedt af

Gisteren, 18 augustus, kondigde Pakistaans president Musharraf zijn ontslag aan. Dit nadat op 7 augustus de regering een afzettingsprocedure aankondigde die op 16 augustus officieel werd gemaakt. Musharraf kiest dan nu ook voor de vlucht vooruit en houdt de eer aan zichzelf. Maar wat nu?

Volgens de Pakistaanse grondwet zou nu Mohammadmian Soomro, voorzitter van de Pakistaanse Senaat, waarnemend president tot er een nieuwe is gekozen, wat maximaal 30 dagen mag duren. Presidentsverkiezingen in Pakistan worden gevoerd door een kiescollege van parlementsleden en vertegenwoordigers van de provinciale deelparlementen. Aangezien de huidige regering van zinnens is om het presidentschap te herleiden tot een ceremonieel iets, moet men niet direct een toppoliticus op die plaats verwachten, tenzij die persoon zichzelf wil profileren als de grote verzoener die de politiek overstijgt. Maar de gevolgen van Musharraf zijn optreden zouden wel eens veel minder rooskleurig kunnen zijn dan wat sommigen voorstellen:

Na Musharraf

De huidige regering bestaat uit de PP van Benazir Bhutto, die op 27 december 2007 werd omgebracht in een aanslag bij een verkiezingsbijeenkomst, en uit de Pakistaanse Moslimliga van Nawaz Sharif. Die hebben zich, ondanks een enorme rivaliteit, na de verkiezingen van 18 februari verenigd in een regering op 9 maart in een “anti-Musharrafcoalitie”. Musharraf was in andere woorden hun bindende factor; hoe hun samenwerking verder zal verlopen, weet niemand.

Het post-Musharraf-Pakistan is ook qua buitenlandse relaties niet zo zeker van zijn positie. Musharraf zorgde voor een belangrijke toenadering tot aartsvijand India en werkte, al dan niet onder zware druk, mee aan de NAVO-campagne tegen de Taliban en andere moslimfundamentalisten in Afghanistan. Musharraf onderdrukte deze fundamentalisten in eigen land met zwaar militair geweld en beperkte onderhandelingen. Een beleid dat deze regering op het eerste zicht wil verderzetten, maar ze hebben ook al laten weten dat ze willen onderhandelen. De VSA zullen dit niet direct een positieve evolutie vinden. Ook de rol van het leger en de militaire geheime dienst ISI is nog onduidelijk. Musharraf kon zich verzekeren van de steun van het leger, waarvan de top zich verrijkte en een soort oligarchie begon te vormen onder zijn beleid. Vooral de greep van de regering op de ISI is onduidelijk, deze dienst wordt door India ook beschuldigd van aanslagen in binnen- en buitenland en vormt zodoende een staat in de staat.

Economisch heeft de regering ook al een pak werk. De Pakistaanse roepie verloor dit jaar reeds een kwart van zijn waarde met een inflatie op een recordhoogte, het handelstekort loopt snel op en de economische macht is vooral in handen van een kleine oligarchie, zoals hierboven gezegd, in militaire kringen. De beurs reageerde positief op Musharraf’s vertrek en steeg met vier procent, al kan dat nauwelijks beschouwd worden als een teken van volledig economisch herstel.